Седум етиопски вооружени групи, меѓу кои и поранешните противници Тиграјскиот народноослободителен фронт (TPLF) и амхарската милиција Фано, формираа нов сојуз со цел да ја отстранат од власт владата на премиерот Аби Ахмед и да воспостават преодна администрација. Новата коалиција беше официјално објавена на 20 септември, а меѓу нејзините членови се и Ослободителната армија на Оромо и уште четири вооружени групи од различни делови на земјата.
Формирањето на сојузот доаѓа во момент кога состојбата во северна Етиопија повторно драматично се влошува. На 23 септември силите поврзани со TPLF презедоа контрола врз аеродромите во Мекеле, Аксум и Шире, по што Ethiopian Airlines ги прекина летовите кон Тиграј. Во исто време биле регистрирани борби меѓу тиграјските и федералните сили во соседните региони Афар и Амхара.
Станува збор за повторно разгорување на конфликтот во Тиграј, само неколку години по крвавата војна што траеше од 2020 до 2022 година. Според проценките на Африканската унија, во тој конфликт загинале околу 600.000 луѓе, а регионот претрпел огромни човечки и материјални последици.
Новата коалиција е особено значајна поради тоа што во неа се најдоа групи кои во претходната војна биле на спротивни страни. Фано во периодот од 2020 до 2022 година се бореше заедно со федералните сили и еритрејските трупи против TPLF. Подоцна, во 2023 година, Фано крена вооружен бунт против владата во Адис Абеба.
Членовите на новиот сојуз објавија дека нивна заедничка цел е отстранување на владата на Аби Ахмед и формирање преодна влада. Сепак, групите имаат различни политички цели, територијални интереси и долгогодишни меѓусебни несогласувања, што може да ја отежне нивната координација.
Во меѓувреме, борбите се проширија на повеќе подрачја. Освен Тиграј, судири се пријавени во Афар и Амхара, а според регионалните извештаи тиграјските сили и Фано дејствувале заедно на одредени фронтови. Конфликтот досега повторно предизвика нарушување на воздушниот сообраќај и зголемена загриженост дека борбите би можеле да се прошират.
Тензиите меѓу владата на Аби Ахмед и TPLF траат подолг период, а последните месеци се регистрирани и помали вооружени судири и воздушни напади со дронови. И двете страни меѓусебно се обвинуваат за започнување на најновата ескалација. TPLF тврди дека дејствува во самоодбрана, додека претставници на федералната влада велат дека тиграјските сили започнале напад врз владините позиции.
Особена загриженост предизвикува можноста конфликтот да ги надмине границите на Тиграј. Етиопија веќе се соочува со вооружени конфликти во повеќе региони, додека односите со соседна Еритреја остануваат тензични. Етиопската влада ја обвинува Еритреја за поддршка на вооружени групи, но властите во Асмара ги негираат таквите обвинувања.
Во моментов останува неизвесно дали новиот сојуз ќе успее да воспостави вистинска заедничка воена команда и долгорочна координација. Аналитичарите предупредуваат дека различните интереси на седумте групи можат да претставуваат сериозна пречка, но истовремено повеќефронтниот карактер на конфликтот создава дополнителен притисок врз федералните сили.
Најновата ескалација веќе ги зголеми стравувањата од повторување на голем конфликт во северна Етиопија. Дали борбите ќе останат ограничени на неколку региони или ќе прераснат во поширока национална и регионална криза, ќе зависи од развојот на настаните во следните денови.
