Недостигот на работници на пазарот на трудот сè повеќе влијае врз висината на платите, а најголем пораст на понудите има кај професиите за кои работодавците тешко наоѓаат доволно кандидати. Најновите податоци од соседна Србија покажуваат дека токму недостигот на работна сила ги принудува компаниите да нудат повисоки примања, особено за одредени занаетчиски, угостителски и транспортни професии.
Меѓу најбараните занимања во изминатите месеци се издвојуваат возачите и продавачите, за кои просечната понудена плата се движи околу 60.000 денари. Сепак, кај одредени професии заработката е значително повисока, особено кога станува збор за квалификувани работници кои се дефицитарни.
Според податоците што ги пренесуваат српските медиуми, производните и административните работници во просек можат да очекуваат понуда од околу 88.000 динари, односно приближно 44.000 денари. За магацинските работници просечната понудена плата е околу 86.000 динари или 43.000 денари, додека продавачите во просек се бараат за околу 80.000 динари, односно приближно 40.000 денари.
Но, најголемо внимание привлекуваат професиите за кои со години има недостиг на работна сила. Занаетчиите и угостителските работници и понатаму се меѓу најдефицитарните кадри, а работодавците се принудени да ги зголемуваат понудите за да привлечат луѓе кои би ги пополниле овие работни места.
Меѓу занимањата за кои во првата половина од годината најтешко се наоѓале работници се авто-каросериите, лимарите, пекарите, шанкерите, месарите и готвачите.
Интересно е што кај дел од овие професии платите веќе се значително над просечните примања во Србија. На пример, за готвач просечната понудена плата била околу 154.000 динари, што е приближно 77.000 денари. Авто-каросериите, пак, во одредени случаи можат да достигнат заработка и до 180.000 динари, односно околу 90.000 денари.
И покрај ваквите понуди, работодавците и понатаму се соочуваат со проблем да најдат доволно квалификувани луѓе. Тоа покажува дека проблемот со недостигот на работна сила не може лесно да се реши само со зголемување на платите.
Каде има најмногу работа?
Податоците за првата половина од годината покажуваат дека најголем број огласи за вработување доаѓаат од трговијата. Во овој сектор биле објавени дури 6.570 огласи.
На второ место е производството со 3.389 огласи, потоа услугите и занаетчиството со 2.962, туризмот и угостителството со 2.429, а градежништвото и архитектурата со 2.232 огласи.
Особено значаен е растот на побарувачката во градежништвото и архитектурата. Во споредба со истиот период минатата година, бројот на огласи во овој сектор пораснал за 15 проценти. Кај туризмот и угостителството растот изнесува 13 проценти.
Поголем број огласи е забележан и во трговијата, услугите и занаетчиството, како и во прехранбената индустрија. Тоа укажува дека зголемената потреба од работници не е ограничена само на еден сектор, туку се забележува во повеќе делови од економијата.
ИТ-секторот, сепак, оди во спротивна насока
Додека повеќето сектори бележат зголемена побарувачка, ИТ-индустријата продолжува да се соочува со пад на бројот на огласи.
Во првата половина од годината биле објавени 1.633 огласи за ИТ-позиции, што е за околу 32 проценти помалку од истиот период минатата година, кога биле регистрирани 2.508 огласи.
Сепак, тоа не значи дека ИТ кадрите повеќе не се бараат. ИТ-поддршката, софтверските инженери, програмерите, како и Full Stack и Backend програмерите и понатаму се меѓу профилите за кои постои интерес од работодавците.
Младите повторно стануваат интересни за работодавците
Еден од позитивните показатели на пазарот на трудот е зголемената побарувачка за студенти и млади луѓе кои допрва го започнуваат професионалниот пат.
Во првите шест месеци од годината биле објавени 4.868 огласи наменети за студенти и млади лица, што претставува раст од 24 проценти во споредба со истиот период минатата година.
Нивниот удел во вкупниот број огласи пораснал од 12 на речиси 15 проценти. Ова покажува дека компаниите повторно почнуваат да им отвораат повеќе можности на луѓето без долгогодишно работно искуство, особено за позиции каде што е можно дополнително обучување и стекнување практични знаења.
Сликата што ја даваат овие податоци е јасна: таму каде што работници нема доволно, работодавците се принудени да плаќаат повеќе. Затоа одредени занаетчиски и угостителски професии, иако некогаш биле помалку атрактивни за младите, денес можат да донесат значително повисока заработка од голем број канцелариски позиции.
Истовремено, растот на бројот на огласи во повеќе сектори и поголемата побарувачка за млади работници се сигнали дека пазарот на трудот постепено се стабилизира, иако сè уште постои сериозен проблем со недостигот на квалификуван кадар.
