Здравствените власти во Демократска Република Конго и Уганда се обидуваат да ја запрат епидемијата на ебола, која досега однесе 88 животи, додека бројот на сомнителни случаи изнесува 246. Епидемијата за првпат беше потврдена во петокот во провинцијата Итури на истокот од ДР Конго, соопшти Светската здравствена организация (СЗО).
СЗО вчера ја прогласи епидемијата за „вонредна здравствена состојба од меѓународно значење“ и повика на одлучни напори за да се ограничи нејзиното ширење. Иако ДР Конго на многумина им изгледа географски далечен, сепак постои сериозна глобална закана, пишува „Форбс“.
Постојат три клучни причини зошто оваа епидемија предизвикува толку голема загриженост за глобалното здравје:
1. Заразните болести не познаваат граници
Една инфекција на кое било место на планетата може лесно да се прошири во различни делови на светот, што веќе го видовме со пандемијата на коронавирусот. Модерната авијација денес ги поврзува дури и најоддалечените региони со главните глобални центри. Јавното здравство е меѓусебно поврзано и увезените случаи можат да стигнат секаде во светот, доколку не се применат ефикасни протоколи за сузбивање. Епидемијата на ебола веќе се прошири надвор од ДР Конго, а смртен случај е пријавен и во соседна Уганда.
2. Проблематичен сој на ебола без вакцина
„Оваа епидемија нè загрижува повеќе од другите бидејќи постоечката вакцина против ебола (Ервебо) не е соодветна за овој сој. Не постојат специфични терапии или вакцини за вирусот Бундибугио. Се работи за опака болест со многу висока стапка на смртност, многу повисока од онаа на коронавирусот, на пример. Среќа е што еболата се пренесува многу потешко од ковид или од мали сипаници, но е многу посериозна и може да биде фатална за секого, а не само за ризичните групи“, објаснува д-р Сајмон Вилијамс, експерт за инфективни болести од Универзитетот во Свонси.
Кога нема вакцина, контролата на инфекцијата обично подразбира сместување на оболените во центри за лекување со цел да се намали преносот во заедницата.
3. Судирите во ДР Конго го попречуваат лекувањето
Иако ДР Конго се соочил со повеќе од десет епидемии на ебола од 1976 година наваму, сегашните политички превирања, насилството и вооружените судири го прават ублажувањето на ширењето на вирусот исклучително тешко. Моменталното опкружување максимално го отежнува следењето на контактите на заразените лица. Поради насилството, многумина не можат безбедно да патуваат за да се тестираат или одбиваат да соработуваат со протоколите за изолација. Тоа би можело да доведе до уште поголемо ширење на вирусот, а се стравува дека поради хаосот на терен, епидемијата е веќе многу поголема од она што официјално се пријавува.
Зошто епидемијата не беше откриена порано?
Епидемијата започнала минатиот месец. Првата позната сомнителна жртва, маж на возраст од 59 години, развил симптоми на 24 април, а починал три дена подоцна. Здравствените власти дознале за епидемијата дури преку социјалните мрежи на 5 мај. Дотогаш, според податоците на Африканскиот центар за контрола и prevencija на болести (CDC), веќе биле починати 50 луѓе.
Спорото откривање ѝ овозможи на епидемијата да се прошири, вели д-р Жан Касеја, генерален директор на Африканскиот CDC.
„Секое доцнење во одговорот на епидемија на ебола може да има катастрофални последици. Епидемијата веројатно останала неоткриена неколку недели или дури месеци, што може значително да го отежне спроведувањето на стандардните мерки за контрола, како што е следењето на контактите“, додава д-р Ан Кори, вонреден професор на Империјал колеџот во Лондон.
Што е ебола и кои се симптомите?
Еболата е многу заразна и често смртоносна болест. Предизвикана е од различни вируси кои главно се поврзани со овошните лилјаци, а инфекцијата често доведува до вирусна хеморагична треска. Ова е 17-та епидемија во ДР Конго од 1976 година.
Епидемиите настануваат со пренос на вирусот од животни на луѓе. Заразените луѓе потоа ја пренесуваат болеста на други преку телесни течности (крв, повраќаница, сперма) или преку допирање на контаминирани површини (облека, постелнина, медицинска опрема).
Смртноста кај оваа болест изнесува околу 50 отсто, а симптомите вклучуваат:
- Треска и изнемоштеност
- Болки во мускулите и главоболка
- Повраќање и дијареја
- Осип по телото
- Внатрешно и надворешно крварење
Постојат четири типа (соеви) на ебола кои ги погодуваат луѓето: Заир, Судан, Бундибугио и Таи Форест. СЗО наведува дека најновата епидемија е поврзана со вирусот Бундибугио, сој за кој досега се забележани само две претходни епидемии во историјата – во 2007 и 2012 година.
