Претставници на сите 27 земји членки на Европската Унија во изминатите недели одржувале доверливи состаноци на кои се разгледувало како Унијата би реагирала во случај на голем хибриден напад со човечки жртви.
Според „Политико“, состаноците се одржувале во строго ограничен формат – без мобилни телефони и без асистенти – а информациите за разговорите ги потврдиле повеќе дипломати и претставници на ЕУ кои побарале анонимност.
Разговорите станале поинтензивни по инцидентот во август на аеродромот во Лајпциг, каде бил откриен дрон со експлозив. Според дипломатите цитирани од „Политико“, на еден од последните состаноци посебно биле разгледувани сценарија во кои хибриден напад би предизвикал повеќе човечки жртви.
„Мора да бидеме подготвени за нешто сериозно“, предупредил висок европски дипломат, оценувајќи дека инцидентот во Лајпциг покажал дека напад со повеќе жртви повеќе не може целосно да се исклучи.
Друг дипломат, коментирајќи ги активностите што европските институции ги припишуваат на Русија, оценил дека „порано или подоцна ќе има жртви“. Станува збор за проценка на анонимен дипломат, а не за официјално утврдено предвидување.
Европската Унија во последниот период јавно предупредува на зголемен број сајбер-напади, саботажи, подметнати пожари и инциденти со дронови, при што дел од нив европските власти ги поврзуваат со руски структури. Москва ги отфрла или негира повеќето вакви обвинувања.
На доверливите состаноци се разгледувало што би требало да се случи веднаш по евентуален голем напад – испраќање тимови за итна интервенција, активирање финансиска помош за погодената земја и координирана комуникација на европските институции со јавноста.
Сепак, меѓу земјите членки постојат и разлики околу тоа колкава улога треба да има Европската Унија во безбедносните прашања.
Дел од европските престолнини стравуваат дека создавањето нови структури во Брисел би можело да ги дуплира механизмите на НАТО, кој останува главната воена и безбедносна алијанса за поголем дел од земјите членки.
Посебен проблем е и размената на доверливи разузнавачки информации. Според дипломати цитирани од „Политико“, некои влади се загрижени дека чувствителни информации би можеле да протечат од состаноците или да стигнат до Москва.
Претседателката на Европската комисија Урсула фон дер Лајен веќе најави нова Европска безбедносна стратегија и предложи воспоставување „Протокол за итна безбедност“, кој би функционирал како европски механизам за брзо собирање и координација на земјите членки при сериозни безбедносни инциденти.
Фон дер Лајен предложи и развој на Европски совет за безбедност, со цел побрзо политичко координирање во случај на криза.
Дел од националните дипломати, сепак, сметаат дека наместо создавање дополнителни механизми, Унијата треба подобро да ги користи постојните системи за кризно управување.
Тајните разговори покажуваат дека европските институции сè посериозно се подготвуваат за можност хибридните напади во иднина да имаат многу потешки последици, вклучително и човечки жртви.
