Околу 12.000 македонски пензионери кои живеат во странство се најдоа во неизвесност откако Уставен суд на Република Северна Македонија најави дека ќе ја оценува уставноста и законитоста на измените на Законот за пензиското и инвалидското осигурување. Според тие измени, пензионерите што не живеат во државата нема да ги добијат најавените покачувања од по 1.000 март 2026 година.
До Судот досега се поднесени три иницијативи со кои се оспоруваат измените. Во нив се наведува дека новите одредби создаваат нееднаквост и дискриминација меѓу пензионерите што живеат во државата и оние што се во странство, иако сите имаат исти пензиски права врз основа на уплатените придонеси во текот на работниот век.
Првата иницијатива ја поднел Љубомир Сандевски, кој тврди дека со законските измени државата им ускратува веќе стекнато право на пензионерите. Според него, Собрание на Република Северна Македонија без уставна основа направило поделба по географски принцип, со што се нарушува принципот на еднаквост.
Втората иницијатива е од Илија Ивановски. Тој го оспорува делот од законот во кој е наведено дека покачувањата се однесуваат само на корисници на пензија на кои исплатата им се врши во Република Северна Македонија. Според него, ваквата формулација создава правна нееднаквост и претставува индиректна дискриминација врз основа на местото на живеење.
Третата иницијатива ја поднел Темелко Ристевски, кој смета дека со измените се повредуваат повеќе уставни одредби, меѓу кои членот 9 што гарантира еднаквост на граѓаните, членот 27 за слободата на движење и членот 35 кој се однесува на социјалната заштита.
Од Фонд за пензиско и инвалидско осигурување на Северна Македонија појаснуваат дека постапуваат исклучиво според важечките законски одредби. Тие потсетуваат дека пензионерите во странство го добиле првото покачување од 2.500 денари во септември 2024 година, но дека со подоцнежните измени не им е гарантирано правото на следните зголемувања предвидени за март 2026 година.
Фондот нагласува дека ќе ги почитува сите идни одлуки на надлежните институции, вклучително и конечната одлука на Уставниот суд, која ќе биде клучна за тоа дали овие пензионери ќе ги добијат средствата што ги очекуваат или ќе останат без најавените покачувања.
