Само неколку години по ковид-19, вниманието на светската јавност повторно е насочено кон нова здравствена закана – вирусот нипа. По појавата на нови случаи во Азија, повеќе држави воведоа засилени контроли на аеродромите, што кај дел од граѓаните разбуди страв од можно повторување на пандемиско сценарио. Сепак, експертите порачуваат: паника нема потреба, но претпазливост – да.
Епидемиологот Драган Даниловски смирува дека нипа не се шири лесно од човек на човек, за разлика од грипот или ковид-19. За вирусот воопшто да се појави во Македонија, би било потребно лице кое било изложено на нипа во странство, по враќањето да развие симптоми и да има близок, незаштитен контакт со други лица – најчесто во домашни или болнички услови.
Засилени контроли во Азија
По потврдата за нови случаи во Индија, повеќе азиски земји ги заострија мерките на влез во државите. Пакистан воведе термичко скенирање и здравствени процени на аеродроми, пристаништа и копнени премини, додека слични мерки спроведуваат и Тајланд, Сингапур, Хонгконг, Малезија, Индонезија и Виетнам. Патниците мора да пријават каде се движеле во последните 21 ден.
Што е вирусот нипа?
Нипа е редок, но опасен вирус кој може да предизвика висока температура, тешки инфекции и воспаление на мозокот. Според податоци на Светската здравствена организација, смртноста се движи меѓу 40 и 75 отсто. Во моментов не постои вакцина ниту специфичен лек, што дополнително ја зголемува сериозноста на инфекцијата.
Сепак, охрабрувачки е податокот од Индија, каде што биле следени околу 200 контакти на заразените лица и сите тестови биле негативни, што укажува дека состојбата е под контрола.
Што значи ова за Македонија?
Со оглед дека сè повеќе македонски граѓани патуваат на далечни дестинации, лекарите апелираат на информираност и разумно однесување. Даниловски советува патниците во ризични региони да избегнуваат контакти со болни лица, да одржуваат лична хигиена и, по враќањето, при појава на симптоми како температура, силна малаксаност, кашлица или невролошки знаци – веднаш да се јават на лекар и да пријават дека патувале.
– Најважно е сензационализмот да не ја замени реалната процена на ризикот. Паниката не е оправдана, нагласува Даниловски.
Тој додава дека домашните институции треба да останат подготвени: секој пациент со сериозна инфекција да биде прашан за неодамнешни патувања, да има брза комуникација меѓу здравствените установи и јавноста навремено да добива точни информации.
Заклучок: Нипа е сериозен, но засега локализиран проблем во одредени делови од Азија. За Македонија ризикот е мал, доколку се следат основните здравствени препораки и се реагира навреме.
