Во Финска, која со години важи за една од најсреќните земји во светот, пазарот на трудот се соочува со сериозни предизвици. Во моментов околу 20.000 луѓе чекаат да станат доставувачи на храна, додека стапката на невработеност достигна 10,6 проценти – највисока во Европската Унија.
Финските медиуми објавија дека дел од доставувачите се подготвени да платат од 450 до 900 евра месечно или третина од дневниот приход за да „изнајмат“ договор од регистриран курир. Оние што веќе пронашле друга работа не ги раскинуваат договорите, туку им овозможуваат на невработените да работат преку нив.
Парадокс на пазарот на труд
Иако има околу 300.000 невработени, истовремено недостигаат ИТ-експерти, лекари, здравствен персонал и стручњаци за зелената транзиција. Најмногу работа бараат лица со средно образование, но и дипломирани социолози и економисти.
Според податоците на синдикатот „Акава“, во декември повеќе од 50.000 високообразовани лица биле без работа – највисока бројка во 21 век.
Структурни проблеми и недостиг на искуство
Анализите на унгарскиот портал Telex укажуваат дека дури 57 проценти од невработените не би нашле работа ни при силен економски раст. Причината е неусогласеноста меѓу вештините и потребите на пазарот, како и недостигот на работно искуство.
Од младите под 30 години што бараат работа, околу 27.000 никогаш не работеле ниту еден ден. Во споредба, просечната стапка на невработеност во ЕУ е околу 6 проценти.
Иако Финска има еден од најдобрите образовни системи во светот, економијата по пандемијата западнала во подлабока рецесија од другите земји во еврозоната. До 2023 година состојбата била стабилна, но потоа следувал нагол пад и брз раст на невработеноста.
Оваа состојба отвора прашања за иднината на финскиот модел – дали „најсреќната земја“ се соочува со најтешкиот тест во последните децении?
