Денеска се слави Јованден, посветен на свети Јован, чиј живот и чудотворно раѓање оставиле големо влијание врз народните обичаи. Според верувањата, ангел Господов се јавил на таткото на Јован, Захариј, додека служел како свештеник, и му кажал дека неговата стара сопруга Елисавета ќе роди син, кој ќе подготви пат за доаѓањето на ветениот Спасител. Захариј, иако во почетокот не верувал, останал нем до раѓањето на Јован, уверувајќи се дека неговиот син е чудотворец.
Нашите предци верувале дека токму на денот на свети Јован се случуваат различни чуда, па се развиле бројни обичаи и забрани:
- На Јованден не се зема нож во рака, во сеќавање на страдањето на светецот.
- Не се извршуваат тешки физички работи.
- Луѓето се збратимуваат и кумат „по Бог и Свети Јован“, како знак на чесност, почит и праведност.
- Постарите и болни луѓе практикувале обред со јајце: ноќта меѓу Богојавление и Јованден се ставало едно јајце во вода – ако потонело, се верувало дека судниот ден е близу.
- На децата не им се дава ништо црвено – ниту јаболко, ниту сок – како симбол на невино пролеаната светителска крв.
Православците го слават куќно свети Јован, кој е на трето место по бројот на славени светци, додека католиците најчесто го одбележуваат именденот.
Јованден е ден за мир, почит и внимание кон духовните вредности, а забраните имаат цел да потсетат на почитта кон светецот и неговата улога како пример на чесност и праведност.
