Речиси половина од возрасните Македонци се активни пушачи, но државата се подготвува да воведе ригорозни мерки за ограничување на тутунската навика. Новиот предлог-закон предвидува целосна забрана за пушење во сите јавни простории, а исто така и во приватни автомобили ако во нив се превезуваат деца.
Министерот за здравство, Арбен Таравари, истакнува дека целта на законот е превенција, а не репресија, со намера да се заштити јавното здравје и да се промени сликата на „зачадената нација“.
Алармантна статистика:
- 45,4% од возрасните во Македонија се пушачи, двојно повеќе од европскиот просек од 19,7%.
- Просечен пушач консумира околу 20 цигари дневно.
- 38% од тинејџерите веќе пробале цигара, а 4,1% од 11-годишниците имале искуство со тутун.
- Електронските цигари и уредите за загревање тутун сè почесто се користат од младите.
Каде ќе биде забрането пушењето?
- Јавни и работни простории: училишта, болници, спортски сали, канцеларии, хотели, државни институции и комерцијални објекти.
- Приватни возила: забрането ако се превезуваат деца.
- Исклучоци: строго одредени отворени простори (тераси), физички одвоени и отворени од најмалку три страни.
Маркетинг и продажба:
- Целосна забрана за рекламирање, спонзорства и инфлуенсерски промоции.
- Забрана за продажба на ароматизирани производи и изложување на цигари на видливо место.
- Онлајн продажба и вендинг машини ќе бидат забранети.
Казни за прекршителите:
- Фирми: 2.000 – 5.000 евра.
- Одговорни лица: до 2.000 евра.
- Граѓани: 150 – 300 евра.
- Привремено затворање на објект до 3 месеци за сериозни прекршоци.
Законот има за цел да ја ограничи пушачката култура која долго време се смета за „симбол на лична слобода“ и да го заштити здравјето на граѓаните, особено на младите, од пасивното пушење. Сепак, останува прашањето дали ригорозните казни ќе успеат да променат длабоко вкоренета навика во Македонија.
