Истекувањето на договорот „Новиот СТАРТ“ ризикува првпат да ги остави САД и Русија – двете најголеми нуклеарни сили во светот – без клучен документ кој го ограничува нивното стратешко оружје, отворајќи нова ера на глобална неизвесност и безбедносни ризици. Додека Вашингтон покажува изненадувачка рамнодушност, од Москва стигнуваат драматични предупредувања.
Од „империја на злото“ до рамнодушни САД По распадот на Советскиот Сојуз, Русија на меѓународната сцена се појави значително помалку влијателна. Рaspадот на она што американскиот претседател Роналд Реган некогаш го нарекуваше „империја на злото“ ја остави Кремљ со помала територија, послаб финансиски потенцијал и значително намален глобален влијание.
И покрај тоа, Русија го задржа клучниот адут – статусот на нуклеарна суперсила, речиси еднаков на оној на САД, што ѝ обезбеди место на главната дипломатска сцена.
Во 2010 година беше постигнат договорот „Новиот СТАРТ“ Тогашниот американски претседател Барак Обама и привремено овластениот руски претседател Дмитриј Медведев потпишаа договор кој го ограничи бројот на стратешки нуклеарни боеви глави на 1.550 за секоја земја, вклучувајќи интерконтинентални балистички ракети, ракети лансирани од подморници и стратешки бомбардери.
Но тие денови, како и самиот договор, се минато.
„Ако истекува, нека истекува“ Администрацијата на Доналд Трамп, во очекување на истекувањето на договорот, покажа видлива рамнодушност. Сам Трамп кажа дека „ако истекува, нека истекува“, оставајќи простор за можен нов договор во иднина.
Медведев: „Ова автоматски не значи катастрофа, но треба да ги вознемири сите“ Дмитриј Медведев предупреди дека истекувањето на договорот ќе го забрза „Сатот на судниот ден“, симболичен индикатор за тоа колку човештвото е блиску до самоуништување.
Кремљ е загрижен Портпаролот на Кремљ, Дмитриј Песков, изјави дека рускиот предлог за продолжување на договорот досега наишол на молк од страна на САД, отворајќи врата за нова ера на неизвесност.
„Првпат, САД и Русија, двете со најголем нуклеарен арсенал во светот, ќе останат без фундаментален документ кој го ограничува и контролира тоа оружје. Веруваме дека ова е исклучително лошо за глобалната и стратешката безбедност“, рече Песков.
Истекувањето на „Новиот СТАРТ“ означува крај на една ера – не само на ерата на двострани договори за контрола на оружјето, туку и на времето кога САД биле подготвени да прифатат реални ограничувања на сопствениот нуклеарен потенцијал.
