Американскиот претседател Доналд Трамп објави дека постигнал договор со рускиот претседател Владимир Путин за испорака на милиони тони руско дизел-гориво на американскиот и светскиот пазар. Истовремено, Вашингтон донесе одлука за привремено олеснување на санкциите што го ограничуваа извозот на руски дизел.
Договорот бил постигнат по телефонски разговор меѓу двајцата претседатели на 9 октомври 2026 година, а Трамп го соопштил преку својата социјална мрежа „Truth Social“.
Според американскиот претседател, Русија се согласила веднаш да обезбеди повеќе од 300.000 тони дизел-гориво, додека дополнителни 500.000 тони се планирани за ноември. Потоа треба да следува испорака на уште еден милион тони.
Трамп најавил и дополнителни три милиони тони дизел, кои Русија би требало да ги испорача во релативно краток период, во зависност од состојбата и производствените капацитети на нејзините рафинерии.
Со тоа, вкупната количина предвидена во најавениот договор надминува 4,8 милиони тони дизел-гориво.
Американското Министерство за финансии, по насоки на Трамп, издаде привремена дозвола со која се овозможуваат продажба, испорака и увоз на руски дизел, вклучително и на американскиот пазар.
Олеснувањето на санкциите ќе важи до 7 април 2027 година и не претставува целосно укинување на сите американски санкции против Русија.
Одлуката доаѓа во период на високи цени на горивата и проблеми со снабдувањето на светските енергетски пазари. Американската администрација очекува дополнителните количини дизел да помогнат во намалувањето на цените, особено за транспортниот и земјоделскиот сектор.
Сепак, дел од енергетските аналитичари предупредуваат дека ефектот врз цените би можел да биде ограничен, бидејќи глобалниот пазар и понатаму се соочува со сериозни проблеми во производството и снабдувањето.
Договорот предизвика и политички реакции, особено во Украина, каде што претседателот Володимир Зеленски ја критикуваше одлуката за олеснување на санкциите кон Москва.
Иако Русија потврди дека е подготвена да испорачува нафта и нафтени деривати на меѓународните пазари, во руското соопштение не биле потврдени конкретните количини и рокови што ги наведе Трамп.
Со најавениот договор се отвора ново поглавје во енергетските односи меѓу Вашингтон и Москва, но останува да се види дали планираните испораки ќе се реализираат во целост и колку ќе влијаат врз цените на горивата.
