Англија се приближува до значаен пресврт во борбата против хепатитисот Ц и би можела да стане една од првите земји во светот што ќе успеат да ја елиминираат оваа вирусна инфекција како сериозна закана за јавното здравје.
Најновите податоци покажуваат дека земјата веќе остварила значителен дел од целите поставени за борба против болеста. Досега е постигната целта за лекување на 80 отсто од познатите случаи, додека бројот на смртни случаи поврзани со хепатитис Ц е намален за 36 отсто во последната деценија.
Со овие резултати, Англија се приближува до целите поставени за 2030 година, пишува Би-би-си.
Голема улога во постигнувањето на овие резултати има современото лекување. Денешната антивирусна терапија обично трае од осум до 12 недели, а според достапните податоци, може да излекува повеќе од 95 отсто од луѓето кои ја примаат.
Сепак, еден од најголемите проблеми со хепатитисот Ц е тоа што инфекцијата долго време може да остане незабележана.
Болест која може да помине без никакви симптоми
Хепатитисот Ц е вирусна инфекција која го напаѓа црниот дроб. Се пренесува преку контакт со заразена крв, а еден од познатите начини на пренос е преку споделување игли.
Крвта од дарителите денес се тестира за присуство на вирусот, што значително го намалува ризикот од пренесување преку трансфузија.
Проблемот е што кај голем број заразени лица во почетната фаза не се појавуваат јасни симптоми. Поради тоа, човек може да не знае дека го носи вирусот и да не побара медицинска помош.
Ако инфекцијата не се открие и не се лекува, со текот на времето може да доведе до сериозно оштетување на црниот дроб, кое во одредени случаи може да биде и животозагрозувачко.
Според податоците на Националната здравствена служба во Англија, од 2015 година досега повеќе од 100.000 луѓе биле дијагностицирани и лекувани од хепатитис Ц.
Проценките за 2024 година покажуваат дека околу 50.200 возрасни лица во Англија сè уште живеат со вирусот. Од нив, се проценува дека 84,6 отсто веќе се дијагностицирани. Тоа е значително приближување до целта од 90 отсто дијагностицирани случаи.
Паралелно со зголемувањето на бројот на откриени и лекувани случаи, се намалува и бројот на смртни случаи поврзани со инфекцијата.
Во последните десет години смртноста поврзана со хепатитис Ц е намалена за 36 отсто. Англија има поставено уште повисока цел – до 2030 година бројот на смртни случаи да биде намален за 65 отсто во споредба со нивото од 2015 година.
Тестирањето откри луѓе кои воопшто не знаеле дека се заразени
Еден од клучните фактори за напредокот е активното барање на луѓе кои го имаат вирусот, но никогаш не биле дијагностицирани.
Во Англија биле воведени повеќе начини за полесно тестирање. Меѓу нив е тестирањето на крвта во одделите за итна помош, тестирањето при регистрација кај матичен лекар, како и бесплатните тестови кои луѓето можат да ги направат во домашни услови.
Токму ваквиот пристап овозможил да се откријат луѓе кај кои инфекцијата била присутна без тие да знаат.
Од организацијата „Хепатитис Ц траст“ оценуваат дека Англија се наоѓа многу блиску до едно од најзначајните достигнувања во областа на јавното здравство во својата историја.
Националната медицинска директорка во англиската Национална здравствена служба, професорката Френки Сордс, порача дека земјата е меѓу светските лидери во напорите за елиминирање на болеста.
Таа истакнала дека Англија е на пат да ја постигне целта на Светската здравствена организација пред рокот во 2030 година, но дека напорите мора да продолжат со исто темпо за да се заврши процесот.
Воедно, таа ги повикала лицата кои имаат поголем ризик од инфекција да се тестираат.
Посебно се охрабруваат на тестирање возрасните лица родени во Украина, Романија, Естонија, Латвија, Полска, Албанија, Литванија, Бугарија, Чешка и Словачка. Причината е што дел од луѓето од овие земји можеби биле изложени на инфекцијата во минатото, вклучително и за време на медицински или стоматолошки интервенции пред 1991 година.
Својата дијагноза ја дознал сосема случајно
Меѓу луѓето кои биле дијагностицирани и успешно лекувани е и 65-годишниот Пол Итвел.
Тој дознал дека има хепатитис Ц по рутинско тестирање на крвта. За него резултатот бил целосно неочекуван, бидејќи немал чувство дека е болен.
Итвел раскажал дека првата реакција му била неверување и дека дури помислил оти станува збор за грешка.
Не било утврдено како точно се заразил. Сепак, постои можност инфекцијата да била поврзана со операција која ја имал во Јужна Африка пред неколку децении.
Неговиот случај покажува колку долго хепатитисот Ц може да остане незабележан и зошто тестирањето има значајна улога во откривањето на инфекцијата.
Случајот со заразената крв што ја потресе Велика Британија
Историјата на хепатитисот Ц во Велика Британија е поврзана и со еден од најголемите здравствени скандали во земјата.
Во периодот од 1970 до 1991 година, повеќе од 30.000 луѓе во Велика Британија биле заразени со ХИВ и хепатитис Ц преку контаминирана крв и крвни производи.
Станува збор за познатиот скандал со заразената крв, кој подоцна беше оценет како најголемата катастрофа поврзана со медицински третман во историјата на британската Национална здравствена служба.
Околу 3.000 од заразените луѓе досега починале.
Јавната истрага која го испитувала случајот утврдила дека надлежните институции ги изложиле пациентите на неприфатлив ризик, а воедно биле прикривани и размерите на проблемот.
Денес, повеќе децении подоцна, Англија се обидува да стави крај на една од последиците од оваа болест преку широко тестирање, рано откривање и современо лекување.
Доколку продолжи досегашниот напредок, земјата би можела да ја постигне целта за елиминација на хепатитисот Ц како јавно-здравствена закана пред истекот на рокот поставен за 2030 година.
