Македонија и натаму се наоѓа меѓу европските земји со релативно висока стапка на секојдневна употреба на тутун и сродни никотински производи. Според последните достапни податоци, 22,5 проценти од лицата на возраст од 16 години и постари во земјава секојдневно користеле тутун, електронски цигари, никотински кесички или загреани тутунски производи.
Овој процент е значително повисок од просекот забележан во Европската Унија. Според податоците на Евростат, во ЕУ во 2025 година секојдневно користеле тутун или сродни производи 16,5 проценти од населението. Воедно, на ниво на Унијата се забележува постепено намалување на овој удел, од 17,5 проценти во 2022 година на 16,5 проценти во 2025 година.
Податоците покажуваат дека Македонија не е на самиот врв во регионот, но сепак останува над европскиот просек.
Повисока стапка од македонската е регистрирана во Турција, каде што во 2025 година изнесувала 29,6 проценти. Следуваат Србија со 26,6 проценти и Бугарија со 26,3 проценти. Црна Гора во 2022 година имала удел од 23,8 проценти, додека во Хрватска во 2025 година секојдневни корисници биле 23,6 проценти од населението.
Во дел од овие земји употребата во изминатиот период дури и се зголемила.
Во Турција уделот пораснал од 28,2 проценти во 2022 година на 29,6 проценти во 2025 година. Србија бележи раст од 24,8 на 26,6 проценти, додека во Хрватска стапката се зголемила од 20,9 на 23,6 проценти.
Спротивна тенденција има во Грција, каде што дневната употреба се намалила од 24,2 проценти во 2022 година на 22,6 проценти во 2025 година. Пад е забележан и во Словенија – од 17,9 на 17,3 проценти.
Кои земји во ЕУ се највисоко на листата?
Кога станува збор само за земјите членки на Европската Унија, Бугарија во 2025 година имала највисока стапка на секојдневна употреба на тутун и сродни производи, со 26,3 проценти.
На второ место е Шведска со 23,9 проценти, додека Хрватска е веднаш зад неа со 23,6 проценти.
На спротивниот крај од листата се Холандија со 9,9 проценти, Ирска со 11,7 проценти, Белгија со 13,6 проценти и Луксембург со 13,8 проценти.
Овие разлики покажуваат дека навиките поврзани со употребата на тутун и никотин значително се разликуваат од една до друга европска земја.
Мажите значително почесто користат тутун и никотин
Разликата е особено забележлива кога податоците ќе се поделат според полот.
Кај мажите, 20,8 проценти секојдневно користеле тутун или сродни производи, додека кај жените овој удел изнесувал 12,6 проценти.
Тоа покажува значителна разлика меѓу двата пола во однос на секојдневната употреба.
Највисока стапка кај лицата од 35 до 49 години
Возрастa исто така игра улога во податоците.
Најголем удел на секојдневни корисници е забележан кај лицата од 35 до 49 години – 21,3 проценти.
Следува групата од 25 до 34 години, кај која уделот изнесува 19,9 проценти, додека кај лицата на возраст од 50 до 64 години секојдневната употреба е регистрирана кај 19,8 проценти.
Најниска стапка има кај најмладите и највозрасните.
Кај лицата од 16 до 24 години секојдневно користење е забележано кај 12,1 проценти, додека кај лицата на возраст од 65 години и постари уделот е 9,1 проценти.
Македонија и натаму над европскиот просек
Иако Македонија има пониска стапка од Турција, Србија и Бугарија, податоците покажуваат дека секојдневната употреба на тутун и сродни производи е значително пораспространета во земјава отколку што е просекот во Европската Унија.
Од друга страна, 77,5 проценти од лицата на возраст од 16 години и постари во Македонија не користеле тутун или сродни производи, односно не ги користеле во периодот од 12 месеци пред спроведувањето на истражувањето.
Бројките на тој начин покажуваат две различни слики: мнозинството од населението не користи тутун или сродни производи, но уделот на секојдневните корисници останува доволно висок за Македонија да биде над европскиот просек.
