Пред мобилните телефони, социјалните мрежи и денешните кафулиња, Велес имал поинаков начин на дружење. Во времето на поранешна Југославија, излегувањето во градот за многумина не значело само да се седне во кафеана или да се испие кафе. Тоа било можност да се сретнат пријателите, да се видат познаниците, да се разменат новости и едноставно да се помине вечерта меѓу луѓе.
Корзото било место каде што се среќавал градот
Во градскиот живот на тогашна Југославија, вечерното шетање по корзо било препознатлив обичај. Младите се дотерувале, излегувале во центарот и во друштво правеле кругови по познатите улици и шеталишта. Некогаш било доволно само да се прошета низ градот за да се сретне целото друштво.
И во Велес, град со богата урбана традиција и препознатливи маала, центарот бил важен простор за средби и секојдневен живот. Старите фотографии сведочат колку градот се менувал низ децениите, од архитектурата и улиците до местата каде што се собирале граѓаните. <Cite refs={["turn199721search0","turn199721search3"]}/>
За многумина што го паметат тоа време, највредни не се само старите згради, туку и луѓето со кои се среќавале, разговорите што траеле со часови и чувството дека сите се познаваат меѓусебно.
Како изгледале вечерите во стариот Велес?
Може да се замисли една обична вечер од седумдесеттите или осумдесеттите години: младите се подготвуваат за излегување, се договараат каде ќе се најдат, а потоа се упатуваат кон центарот. Некои шетаат со пријателите, други застануваат да разговараат со познаници, а дел од друштвата продолжуваат во кафеана или во локал.
Нема пораки со кои во последен момент се менува договорот, ниту фотографии што веднаш се објавуваат на интернет. Средбите се договарале однапред, а ако некој задоцнел, останатите го чекале или се обидувале да го пронајдат на местото каде што обично се собирале.
Ова е слика на пошироката култура на дружење од тоа време, а не документиран опис на секоја вечер во Велес. За точните имиња на шеталиштата, локалите и навиките на велешани од различни децении највредни се личните сеќавања и старите фотографии.
Старите фотографии ги враќаат спомените
Народниот музеј во Велес во 2017 година организирал изложба „Велес низ старите фотографии“, со околу 150 фотографии поставени на 30 паноа. На нив бил прикажан историскиот развој на градот и неговата архитектура од 1863 година до седумдесеттите години на минатиот век. <Cite refs={["turn199721search0","turn199721search15"]}/>
Токму ваквите фотографии можат да поттикнат разговори меѓу генерациите: каде се шетало, каде се купувало, кои објекти повеќе не постојат и на кое место се случиле првите средби, пријателства или љубови.
За постарите велешани, некоја стара фотографија може да биде многу повеќе од историски документ. Таа може да ги потсети на младоста, на пријателите што одамна не ги виделе и на градот што го паметат од пред неколку децении.
Велешкото корзо останува дел од колективната меморија
Градовите се менуваат, старите објекти исчезнуваат, а местата за излегување добиваат нов изглед. Но, приказните за некогашниот Велес продолжуваат да живеат преку семејните албуми, архивските фотографии и сеќавањата на луѓето што го доживеале тоа време.
Особено интересни се спомените за тоа каде се собирале младите, кои песни се слушале, како се облекувале за вечерно излегување и како започнувале пријателствата и љубовите.
Токму тие мали детали ја прават историјата на градот жива. Затоа старото шеталиште во Велес не е само приказна за едно место, туку и за начинот на живот на генерациите што растеле во времето на Југославија.
