Украинскиот претседател, Володимир Зеленски, изјави дека Украина нема да прифати никакви договори за експлоатација на своите природни ресурси со Соединетите Американски Држави, ако тие ја загрозуваат украинската амбиција за членство во Европската Унија.
Зеленски изјави дека Киев од Вашингтон добил нацрт-договор за вредните природни ресурси на Украина. Сепак, според украинскиот портал „Европска Правда“, понудениот договор би можел да биде во спротивност со критериумите за економски суверенитет кои Украина мора да ги исполни за да стане членка на ЕУ, пренесува Индекс.
Ден претходно, Financial Times објави дека најновиот американски предлог вклучува формирање на заеднички инвестициски фонд кој би овозможил контрола на Вашингтон над сите украински минерални ресурси – вклучувајќи нафта, гас и клучна енергетска инфраструктура. Украинските официјални лица се загрижени дека таквиот аранжман може да го наруши економскиот суверенитет на земјата.
Зеленски го истакна својот ултиматум: „Ништо што би можело да ја загрози интеграцијата на Украина во Европската унија не може да биде прифатено.“
Првата потпретседателка на владата и министерка за економија, Јулија Свириденко, изјави: „Работната верзија што ја добивме, во основа, ги одразува ставовите и пристапот на американските правни експерти. Ние моментално го формулираме нашиот одговор.“
Постојано менување на условите за договорот
Во првата верзија на договорот, која Киев претходно ја прифатил, предвидено е дека половина од приходите од експлоатацијата на државните ресурси – вклучувајќи нафта, гас и логистичка инфраструктура – ќе се инвестираат во заеднички фонд што ќе се користи за благосостојба на Украина. Меѓутоа, таа верзија не вклучувала никакви безбедносни гаранции, што било едно од клучните барања на Киев.
Договорот требало да биде потпишан на 28 февруари, но тоа било одложено поради несогласувања меѓу Зеленски и актуелниот претседател на САД, Доналд Трамп.
Трамп претходно спомнал можност за искористување на украинските ретки метали како некој вид компензација за американската воена помош. Според проценката на Килското здружение, вкупната вредност на таа помош од почетокот на војната изнесува околу 123 милијарди долари. Администрацијата на Трамп повторно ја вовела клаузулата според која Украина би морала да го врати целиот тој износ – што Киев одбил да го признае како долг во контекст на преговорите за минералите.
Зеленски изјави дека Украина не ја прифаќа ретроактивната обврска за враќање на средствата што веќе ги добила како помош, но е подготвена да преговара за поврат за можната идна помош. Договорот мора да помине и на гласање во украинскиот парламент, а клучните пречки, вклучувајќи безбедносни гаранции и зачувување на економскиот суверенитет, сè уште не се решени.